Καθώς ο τουρισμός, η λεγόμενη βαριά βιομηχανία της χώρας, εξελίσσεται και αναπτύσσεται με ταχύτατους ρυθμούς, προκύπτει η ανάγκη να εξελίσσεται αντίστοιχα και το πλαίσιο που ρυθμίζει τη λειτουργία του.
Πρόσφατα έγινε παρουσίαση του νέου Χωροταξικού Πλαισίου που αφορά στον Τουρισμό, μέσω του οποίου επιχειρείται μια πιο οργανωμένη προσέγγιση της τουριστικής ανάπτυξης, με έμφαση τόσο στη βιωσιμότητα όσο και στα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά κάθε περιοχής.
Ανάμεσα στα ζητήματα που βρίσκονται στο επίκεντρο είναι και η βραχυχρόνια μίσθωση, καθώς η συνεχής ανάπτυξη των Airbnb σε πολλές περιοχές της χώρας έχει επηρεάσει όχι μόνο την τουριστική δραστηριότητα, αλλά και τη στεγαστική πραγματικότητα, τις υποδομές και τη λειτουργία των τοπικών κοινωνιών.
Τι αλλάζει με το νέο Ειδικό Χωροταξικό Πλαίσιο
Ο ελληνικός τουρισμός καταγράφει σταθερά ανοδική πορεία. Αυτό όμως δεν σημαίνει απαραίτητα ότι οι υποδομές μπορούν να ανταποκριθούν στην αυξημένη πίεση.
- Σε αρκετούς δημοφιλείς προορισμούς, ιδιαίτερα στα νησιά, η αυξημένη τουριστική ζήτηση έχει οδηγήσει σε έντονη οικοδομική δραστηριότητα και επέκταση του τουριστικού αποτυπώματος.
- Τα αποθέματα νερού και οι βασικές υποδομές, όπως τα οδικά δίκτυα, δοκιμάζονται κάθε καλοκαίρι, κυρίως σε περιοχές με υψηλή εποχική επιβάρυνση.
- Παράλληλα, σε ορισμένες περιοχές καταγράφονται αντιδράσεις απέναντι σε μοντέλα μαζικού τουρισμού, όπως το all inclusive, καθώς εκφράζονται προβληματισμοί για το κατά πόσο ενισχύεται ουσιαστικά η τοπική οικονομία.
Αξιολόγηση Φέρουσας Ικανότητας
Μέσα σε αυτό το περιβάλλον, το νέο Ειδικό Χωροταξικό Πλαίσιο επιχειρεί να συνδέσει την τουριστική ανάπτυξη με τη φέρουσα ικανότητα κάθε περιοχής, δηλαδή με το κατά πόσο οι υποδομές, οι φυσικοί πόροι και οι τοπικές κοινωνίες μπορούν να υποστηρίξουν την αυξημένη τουριστική δραστηριότητα.
Για παράδειγμα, στις κορεσμένες περιοχές προβλέπεται ανώτατο όριο έως 100 κλίνες για νέες τουριστικές μονάδες, ενώ στις αναπτυσσόμενες περιοχές το όριο μπορεί να φτάνει έως τις 350 κλίνες.
Ειδικό Χωροταξικό Πλαίσιο για τα Airbnb
Η βραχυχρόνια μίσθωση δεν θα μπορούσε να εξαιρεθεί από τη νέα προσπάθεια ρύθμισης του τουριστικού τοπίου.
Σε αντίθεση με όσα ίσχυαν έως σήμερα, το νέο Ειδικό Χωροταξικό Πλαίσιο επιχειρεί να αντιμετωπίσει τα Airbnb όχι με έναν ενιαίο κανόνα για όλη τη χώρα. Οι ρυθμίσεις θα συνδέονται περισσότερο με τη φέρουσα ικανότητα κάθε περιοχής και τις υποδομές που διαθέτει.
Μεταξύ άλλων, εξετάζονται περιορισμοί που αφορούν τη διάρκεια μίσθωσης, τη διάρκεια δραστηριοποίησης μέσα στο έτος, αλλά και τη δυνατότητα περαιτέρω ανάπτυξης νέων καταλυμάτων βραχυχρόνιας μίσθωσης.
Παράλληλα, προβλέπεται η δημιουργία γεωγραφικών ζωνών περιορισμού ή ακόμη και απαγόρευσης της δραστηριότητας, κυρίως σε περιοχές με αυξημένη τουριστική πίεση ή ιδιαίτερα γεωγραφικά και περιβαλλοντικά χαρακτηριστικά, όπως προστατευόμενες περιοχές, Εθνικά Πάρκα και ζώνες Natura.
Κομβικό ρόλο στο νέο μοντέλο αναμένεται να έχει και το Μητρώο Βραχυχρόνιας Μίσθωσης της ΑΑΔΕ, μέσω του οποίου θα παρακολουθούνται τα πραγματικά δεδομένα της αγοράς ανά περιοχή. Στόχος είναι τα μέτρα και οι περιορισμοί να εφαρμόζονται με βάση την τουριστική πίεση και τις ανάγκες κάθε προορισμού και όχι με οριζόντιο τρόπο.
Οι αλλαγές αυτές δείχνουν ότι η βραχυχρόνια μίσθωση περνά πλέον σε μια νέα φάση, όπου η ανάπτυξη του τουρισμού συνδέεται πιο άμεσα με τις αντοχές κάθε περιοχής, τις υποδομές και τη στεγαστική πίεση που αντιμετωπίζουν οι τοπικές κοινωνίες.
Το νέο πλαίσιο επιχειρεί ουσιαστικά να ισορροπήσει ανάμεσα στην τουριστική ανάπτυξη και στη βιωσιμότητα των προορισμών, σε μια περίοδο όπου η συζήτηση γύρω από τα όρια του τουρισμού γίνεται όλο και πιο έντονη.
